Hành trình 60 năm của Khoa Ngữ văn được dệt nên từ chính sự cống hiến âm thầm của biết bao thế hệ nhà giáo, trong đó có thầy Đỗ Ngoạn. Hôm nay, xin được tưởng nhớ thầy qua những dòng xúc cảm trong bài thơ Thăm thầy Đỗ Ngoạn của cựu giảng viên Đặng Quyết Tiến và những trang viết của cựu sinh viên Phạm Đức Long, Khóa 31.

     Thầy Đỗ Ngoạn trong kí ức của bao lớp học trò là hiện thân của một nhà giáo uyên bác, một trí thức chân chính với tinh thần lao động nghệ thuật và khoa học không mệt mỏi. Kí ức về thầy luôn gắn liền với những năm tháng kháng chiến gian khổ, thời điểm "rừng xanh núi đỏ buồn tênh" và cuộc sống còn nhiều thiếu thốn, nhưng đêm đêm thầy vẫn miệt mài "chong đèn ngồi dịch sách", bền bỉ chuyển ngữ kiệt tác Phao-xtơ (Faust) sang tiếng Việt để khai mở không gian tri thức cho bao thế hệ.

"Con chợt nhớ - cái thời khó ngặt

Nơi rừng xanh núi đỏ buồn tênh

Đêm! Chong đèn Thầy ngồi dịch sách

Phao xtơ sang tiếng Việt nước mình."

     Không chỉ trao gửi tri thức hàn lâm, thầy còn là một người thầy vô cùng bao dung, ân cần và khiêm nhường. Sự uốn nắn của thầy đối với từng thế hệ sinh viên, cán bộ trẻ trong những ngày đầu bước chân vào biển học mênh mông không bằng sự khắt khe hay áp đặt, mà gói trọn trong "nét bút chì" chữa bài đầy độ lượng, sự kiệm lời khen chê nhưng luôn chan chứa tình yêu thương và sự nghiêm cẩn. Đặc biệt, triết lý giáo dục lớn nhất mà thầy để lại không nằm ở những lý thuyết xám ngoét, mà là bài học sâu sắc về bản lĩnh sống và tình nhân ái. Thầy luôn dặn dò học trò chớ mặc định mình yếu kém trước biển học mênh mông, bởi mỗi người đều sở hữu một trái tim – nguồn sức mạnh để biết dấn thân, biết yêu, biết trải qua đau khổ để trưởng thành và trân trọng giá trị kiếp nhân sinh.

"Thầy chỉ nhắc một điều. Chỉ nhắc

Biển học mênh mông! Dễ đắm chìm

Đừng mặc định rằng mình ngu dốt

Bởi trong ta có một trái tim."

     Vì thế, với cựu sinh viên Khóa 31 Phạm Đức Long, dù đã qua nhiều năm sau, khi đã lập gia đình và có con, vào mỗi đêm giao thừa, anh thường chuẩn bị một chai rượu vang. Khi mở nút chai, anh lại nghiêng chai, vừa rót vừa xoay nhẹ. Và rồi tự hào kể với các con: “Đó là cách rót rượu của Tây, cách rót rượu mà thầy giáo của bố học được khi công tác và học tập bên đó.” Có lẽ đó chính là vẻ đẹp đặc biệt của nghề dạy học. Người thầy không chỉ để lại trong học trò những định nghĩa, những trang giáo trình hay những kiến thức của một môn học. Đôi khi, điều còn lại chỉ là một câu nói, một hình ảnh, một cách ứng xử rất nhỏ. Nhưng từ những điều nhỏ bé ấy, người học trò nhận ra dấu ấn của một người thầy đã từng đi qua tuổi trẻ của mình.

     GS. Đỗ Ngoạn là một người thầy như thế - một người đã mang văn học phương Tây đến với những sinh viên Khoa Ngữ văn bằng vốn tri thức được tích lũy từ hành trình học thuật, bằng những bài giảng sâu sắc, và bằng cả những câu chuyện đời thường tưởng nhỏ mà hóa ra lại có sức sống lâu bền.

     Nhân dịp kỉ niệm 60 năm thành lập Khoa Ngữ văn – Trường Đại học Sư phạm, Đại học Thái Nguyên, chúng em xin được cảm tạ và tưởng nhớ GS. Đỗ Ngoạn - người thầy đã từng đứng trên bục giảng, trao cho các thế hệ sinh viên những bài học về văn chương, về con người và về cách bước đi qua những thử thách của cuộc đời.

Nguồn tin: Ban Truyền thông Khoa Ngữ văn